ΣΑΛΠΙΣΜΑΤΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ

    Βασικός παράγοντας για την καλλιέργεια της καρδιάς και την άσκηση της προσευχής είναι η προσοχή. Για να στρέψει ο άνθρωπος τον νου στην καρδιά του και ακολούθως στον Θεό, χρειάζεται να ενεργοποιήσει ιδιαίτερα την προσοχή του. Με την προσοχή συγκεντρώνεται ο όλος άνθρωπος στην προσπάθεια να σταθεί στην παρουσία του Θεού και να εκπληρώσει τις εντολές Του.    Η προσπάθεια αυτή στην ασκητική παράδοση ονομάζεται νήψη η τήρηση του νου. Η νήψη είναι απαραίτητη στην προσευχή για την εκπλήρωση της πρώτης και μεγάλης εντολής, της αγάπης προς τον Θεό. Ελέγχει κάθε κίνηση του νου και της καρδιάς, ώστε η στροφή του ανθρώπου προς τον Θεό να είναι καθολική και σύμφωνη με το Πνεύμα Του. Ο Θεός είναι ζηλωτής και επιθυμεί ολόκληρη την καρδιά του ανθρώπου. Γι’ αυτό και ο χριστιανός από την αρχή της ημέρας ρυθμίζει τη στάση του ενώπιόν του Θεού. Τοποθετεί τον νου στην καρδιά του και διατηρεί τα νοήματα και τις αισθήσεις του στην παρουσία του Κυρίου.     Οι «σκληροί...

Ο άγιος Δαυίδ το είπε στον Χριστό και του έκανε το χατήρι Μαρτυρία π. Ιωάννου Νιργιανάκη: «Στο Νοσοκομείο πού εργαζόμουν, στο Ν.Ι.Ε.Ε. (Νοσηλευτικό Ίδρυμα της Εκκλησίας της Ελλάδος), εισήχθη προς θεραπεία ένας φοιτητής 19 ετών με υψηλό πυρετό (39, 40, 40,5). Ο φοιτητής αυτός ονομαζόταν Στυλιανός Στεργιανός του Χρήστου και της Ευαγγελίας, κάτοικος Πατησίων… . Οι γονείς του ήσαν πνευματικά μου παιδιά, ευλαβέστατοι άνθρωποι και είχαν και ένα άλλο αγόρι. «Ο Στέλιος λοιπόν, είχε ένα υψηλότατο πυρετό επί πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα, χωρίς να υποχωρή ούτε μία γραμμή κάτω από το 39,5. Αδιάγνωστος όπως ήταν, στο τέλος ο καθηγητής κ. Μιλτιάδης Σαμαρτζής με τούς βοηθούς του κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η ασθένεια του Στέλιου πιθανόν να ήταν μία μορφή «ακοκυταρεναιμίας». Χρησιμοποίησαν όλα τα φάρμακα, ακόμη και μεγάλες δόσεις κορτιζόνης, χωρίς κανένα αποτέλεσμα. «Οι γιατροί μας ενημέρωσαν ότι και το πιο απλό μικρόβιο πού μπορεί να κολλήση θα επιφέρη τον θάνατο. Σέ λίγες ημέρες -ύστερα ...

ΥΠΟΘΕΣΗ ΚΖ΄(27) Του Αγίου Εφραίμ    Όπως το θυμίαμα ευφραίνει την αίσθηση, έτσι και με την αγνότητα ευφραίνεται το άγιο Πνεύμα και κατοικεί μέσα στον άνθρωπο. Και όπως το γουρούνι ευχαριστιέται να κυλιέται στον βούρκο, έτσι και οι δαίμονες ευχαριστιούνται με τη δυσωδία της πορνείας. Μέσα στην αγνότητα κατοικεί άπλετο φως και χαρά και ειρήνη και υπομονή· η πορνεία, αντίθετα, είναι δεμένη με λύπη και ακηδία και αχόρταγο ύπνο και πηχτό σκοτάδι. Αγάπα, μοναχέ, την αγνότητα με την αγάπη του Χριστού· γιατί είναι τόσο ταιριαστή στον τρόπο της ζωής σου, όπως το σκεπάρνι στον ξυλουργό. Αδελφέ, μην περιποιείσαι έτσι και καλλωπίζεις χωρίς φόβο το σώμα σου, αλλά άκουσε τον Απόστολο που λέει:  «Απόφευγε τις νεανικές επιθυμίες» 2 . Δεν γνωρίζεις με ποιόν εχθρό παλεύεις; Δεν γνωρίζεις ότι είναι πολύ κακό να γίνεσαι παγίδα άλλης ψυχής; Αλλά και αυτό να ξέρεις: αν ο έξω άνθρωπος είναι καλλωπισμένος και ωραίος, ενώ μέσα η ψυχή είναι βρώμικη, και τούτου η ομορφιά δεν θα αργή...

Η ζωή μας Να περνάς τη ζωή σου εδώ έτσι, ώστε κάθε στιγμή να είσαι έτοιμος να την αφήσεις. Ποτέ σου να μην επιτρέψεις οι απολαύσεις να σε κάνουν να ξεχάσεις τον εαυτό σου και το Θεό. Να θυμάσαι πάντα ότι η ζωή σου και η ευτυχία είναι δώρα του Θεού, δώρα που δε σου αξίζουν. Αμαρτία είναι όταν δεν απολαμβάνουμε σωστά αυτά τα δώρα, όπως και όταν ξεχνάμε ότι όλα όσα έχουμε στη ζωή μας είναι δώρα του Θεού. Πάτερ Επουράνιε! Ας μην ξεχνάω ποτέ ότι όλα αυτά που έχω είναι δικά Σου. Και αυτά τα δώρα που συνεχώς μου χαρίζεις, ας με κάνουν να Σε αγαπήσω περισσότερο και όχι να απομακρυνθώ από Σένα. Αν κάποτε θα με επισκεφθεί η δυστυχία δώσε μου να στραφώ πάλι σε Σένα με μετάνοια και αγάπη. Οι άνθρωποι κάνουν λάθος όταν νομίζουν ότι η ζωή που έχουν ανήκει σ’ αυτούς και ότι μπορούν να κάνουν μ’ αυτή ο,τι θέλουν. Η ζωή είναι δώρο του Θεού. Ο Κύριος την παίρνει όταν Εκείνος θέλει. Και αυτό το βλέπουμε σχεδόν σε κάθε βήμα. Είναι θαύμα ότι είμαι αυτός που είμαι σήμερα! Ο παππούς μου ήταν...

Ο Όσιος Θεοφάνης ο Έγκλειστος (1815-1894), ήταν Ρώσος ασκητής και  πρύτανης της Θεολογικής Ακαδημίας της Πετρούπολης. Το 1859 χειροτονήθηκε Επίσκοπος της Επαρχίας Ταμπώφ. Το 1866, μετά από εικοσιπέντε χρόνια εκκλησιαστικής διακονίας, αφήνει την επαρχία του και κλείνεται σ” ένα φτωχικό κελί στην έρημο Βισένσκ. Εκεί θα ζήσει έγκλειστος τα υπόλοιπα εικοσιοκτώ χρόνια της ζωής του. Από το κελί του έδινε συμβουλές για το πώς πρέπει να ζει ο Χριστιανός κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής στο σπίτι του. «Στις Σαρακοστές καλό είναι να γνωρίζεις μόνο εκκλησία και σπίτι, τίποτ” άλλο. Φτάνεις, λοιπόν, στο σπίτι. Τί θα κάνεις εκεί; Θα αγωνιστείς μ” όλη σου τη δύναμη να διατηρήσεις την προσήλωση του νου και της καρδιάς στον Κύριο. Αμέσως μετά την εκκλησία, τρέξε στο δωμάτιό σου και κάνε αρκετές μετάνοιες, ζητώντας ευλαβικά από τον Θεό να σε βοηθήσει, ώστε να αξιοποιήσεις το χρόνο της παραμονής σου στο σπίτι με τρόπο ωφέλιμο για την ψυχή σου. Ύστερα κάθισε και ξεκουράσου για λίγο....

Ο Χριστός πέθανε και τάφηκε μια φορά αλλά θέλει να χύνεται καθημερινά μύρο στα πόδια Του. Τι είναι λοιπόν αυτοί στους οποίους χύνουμε το μύρο; Είναι τα πόδια του Χριστού και γι' αυτούς λέει αυτός ο ίδιος "ό,τι εποιήσατε ενί τούτων των αδελφών μου των ελαχίστων εμοί εποιήσατε". Αυτά τα πόδια που η γυναίκα του Ευαγγελίου τα ξεκουράζει και τα δροσίζει με τα δάκρυά της, αυτά τα πόδια ραίνει με μύρο εκείνος που προσφέρει τη γλυκύτητα της καλοσύνης του ακόμη και στον πιο αδύνατο. Σ' αυτά οι μάρτυρες, σ' αυτά οι απόστολοι, σ' αυτά ο Κύριος Ιησούς Χριστός δηλώνει ότι τιμάται. "Έτσι ξέρουμε ότι αγαπάμε τα παιδιά του Θεού" λέει ο Ιωάννης (Α' Ίωάν. 5,2). Τι σημαίνει αυτό; Προηγουμένως μιλούσε για το γιο του Θεού, μας πρόβαλε το Χριστό και είπε· "όποιος πιστεύει ότι ο Ιησούς Χριστός γεννιέται από το Θεό και όποιος αγαπάει Εκείνον που γέννησε, δηλαδή τον Πατέρα, αγαπάει επίσης και Εκείνον που γεννήθηκε απ' Αυτόν, δηλαδή το Γιο, τον Κύριό μας Ιη...

Ο άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός "Δεν περιγράφεται το ύψος στο οποίο μας ανεβάζει η αγάπη· η αγάπη μας ενώνει με το Θεό, καλύπτει πλήθος αμαρτιών, ανέχεται τα πάντα, μακροθυμεί πάντοτε. Στην αγάπη δεν υπάρχει τίποτε βάναυσο, τίποτε υπερήφανο, η αγάπη δεν έχει σχίσμα, δεν στασιάζει, η αγάπη τα κάνει όλα με ομόνοια· στην αγάπη τελειώθηκαν όλοι οι εκλεκτοί του Θεού, χωρίς αγάπη τίποτε δεν είναι ευάρεστο στο Θεό. Με την αγάπη μάς προσέλαβε στον εαυτό του ο Δεσπότης". Αυτός που έχει κάποιο ίχνος μίσους μέσα στην καρδιά του για κάποιον άλλο εξαιτίας κάποιου λάθους του είναι απόλυτα αποξενωμένος από το Θεό. Δεν μπορεί να έχει ειρήνη με το Θεό εκείνος που εξαιτίας μιας φθονερής διαμάχης δεν έχει ειρήνη με το συνάνθρωπό του. "Όθεν πρέπει και ημείς, ανίσως και θέλωμεν να λέγωμεν αυτόν τον Θεόν μας πατέρα, να είμεσθεν εύσπλαχνοι και φιλάνθρωποι και να χαροποιούμεν τους αδελφούς μας τους χριστιανούς. Είδε και είμεσθεν άσπλαχνοι, σκληρόκαρδοι και πικραίνομεν τους αδελφούς μας και του...

Ό,τι κάνετε σ' έναν απ' αυτούς τους ελαχίστους το κάνετε σε μένα. Και αν αυτός δεν είναι ο Παύλος, όμως είναι κάποιος πιστός, κι αν ακόμα είναι ασήμαντος, όμως "ο Χριστός δι' αυτού παραγίνεται". Όποιος δέχεται αυτούς τους ελάχιστους για το Χριστό και όχι για κάποιον άλλο λόγο, δέχεται το Χριστό. Όποιος λοιπόν πέφτει στα πόδια των αδελφών, αγγίζει το Χριστό, παρακαλεί το Χριστό. Με τον ίδιο τρόπο, όταν εκείνοι χύνουν δάκρυα, γι' αυτόν είναι ο Χριστός που υποφέρει και που προσεύχεται γι' αυτόν στον Πατέρα. Ο Αβραάμ αναζητώντας ξένους να τους φιλοξενήσει δεχθηκε και περιποιήθηκε αυτόν τον ίδιο το Θεό και ο Λώτ δέχθηκε τους αγγέλους και εμείς αν θα δεχθούμε τους ανθρώπους, θα δεχθούμε το Χριστό. Οι μοναχοί που γνώριζαν καλά πώς θα συναντούσαν ασφαλώς το Χριστό αν πλησίαζαν με αγάπη το συνάνθρωπο, όταν τους ρωτούσαν πώς κατόρθωναν να υπηρετούν με τόση προθυμία τους ανθρώπους, απαντούσαν: "Ουδέποτε ανθρώποις με δουλεύειν εννενόηκα, αλλά τώ Θεώ...

Καθαρά Δευτέρα 2006. Ήρθα με την οικογένειά μου για πρώτη φορά στη Μονή του Οσίου Δαυίδ. Ο Γέροντας Κύριλλος καθόταν στην είσοδο της Μονής. Είχαμε ακούσει για εκείνον από την οικογένεια Γαβρά τα καλύτερα. Δεν τον γνώριζα, ούτε με γνώριζε. Μόλις με είδε, με ρώτησε: πιστεύεις ότι ο θάνατος δεν είναι το τέλος, αλλά η αρχή μίας νέας ζωής και ότι δια του θανάτου ο άνθρωπος μεταβαίνει εις την ζωήν, την αληθινή, την αιώνια; «Έμεινα»! Γιατί προ 24 ημερών είχε κοιμηθεί ο πατέρας μου (Βασίλειος), και για αυτό ακριβώς ήρθαμε στο Μοναστήρι, να προσευχηθούμε για την ανάπαυση της ψυχής του, να δώσουμε το όνομά του στον Γέροντα να τον μνημονεύει και να μας πει λόγους παρηγοριάς». Παναγιώτης Παπαδάκης, Κάτοικος Αθηνών

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ 1. Τι είναι ο Ακάθιστος Ύμνος και ποιός είναι ο συνθέτης του; (…) Είναι ένα Κοντάκιον (πήρε το όνομά του από το «κοντό», δηλαδή μικρό κυλινδρικό ξύλο στο οποίο τύλιγαν τον πάπυρο) – είδος εκκλησιαστικού ύμνου που αποτελείται από προοίμιο (εισαγωγή) και 24 Οίκους (αρχίζουν με το «Άγγελος πρωτοστάτης…») – που είναι η σειρά των τροπαρίων όπου εξελίσσεται κάποια υπόθεση. Οι περισσότεροι ερευνητές τόν αποδίδουν στο Ρωμανό τον Μελωδό, ο οποίος έχει γράψει και πολλούς άλλους εκκλησιαστικούς ύμνους. 2. Ποιά η μορφή και η σύνθεση του Ακαθίστου Ύμνου; Αρχίζει με το προοίμιο «Τη Υπερμάχω Στρατηγώ» (Άλλοτε ψάλλεται ως προοίμιον «Το προσταχθέν…»). Ακολουθούν οι εικοσιτέσσερις «οίκοι» (στροφές με αλφαβητική ακροστιχίδα από το Α μέχρι το Ω), χωρισμένοι σε 4 «Στάσεις». Σε κάθε «Στάση» αντιστοιχούν 6 «οίκοι». Οι τρείς αναφέρονται στη Θεοτόκο, οι άλλοι τρεις υμνούν τον Κύριο. Κάθε οίκος στη Θεοτόκο, ακολουθείται από 6 στίχους...